Αναγνώστες

Κυριακή 18 Μαρτίου 2018

''Του Βασίλη'' Κλέφτικο

Τα κλέφτικα τραγούδια ,ως διακριτό είδος των επικών δημοτικών τραγουδιών, πήραν το όνομά τους από το περιεχόμενο των στίχων τους. Σε ό,τι αφορά στον ελλαδικό χώρο τα κλέφτικα τραγούδια είναι δημιουργήματα μιας συγκεκριμένης περιόδου της Τουρκοκρατίας μετά τον 16ο αιώνα και στα θέματά τους διαφαίνεται η επαναστατική δράση των κλεφτών και των αρματολών.
Στους στίχους εγκωμιάζεται η ζωή, τα κατορθώματα, η νικηφόρα μάχη ή ο ένδοξος θάνατός τους. Μολονότι αναφέρονται σε ιστορικά γεγονότα, δεν περιλαμβάνουν ακριβή διήγηση, ούτε προσήλωση σε συγκε­κριμένα πρόσωπα .
Εδώ οι ήρωες, σε αντίθεση από τα ακριτικά, δεν έχουν υπερφυσικές ικανότητες και είναι απλοί θνητοί.
Στα ολιγόστιχα λιτά, χωρίς εξηγήσεις και περιγραφές περιστατικών, κλέφτικα τραγούδια η μετάβαση από την μια εικόνα στην άλλη γίνεται γρήγορα.
Σε όλα σχεδόν απαντάται ζωντανός διάλογος μεταξύ προσώπων, ενώ ενίοτε, όταν δεν υπάρχει δεύτερο πρόσωπο, ο δημιουργός εισάγει μια συμβατική εικόνα, ένα πουλί με ανθρώπινη λαλιά, μια κόρη, προκειμένου να παραχθεί ο διάλογος.



''Του Βασίλη''   Κλέφτικο
         Τα κλέφτικα τραγούδια έχουν ως θέμα τη ζωή και τα κατορθώματα των κλεφτών. O Βασίλης, ο κεντρικός ήρωας του τραγουδιού, επιλέγει, όπως έκαναν πολλοί νέοι άντρες στα χρόνια της τουρκοκρατίας, να φύγει από τη σκλαβιά και να ζήσει την ελεύθερη ζωή των κλεφτών. Τόσο η εθνική όσο και η κοινωνική του περηφάνια τον ωθούν να εγκαταλείψει τα υλικά αγαθά μιας υπόδουλης ζωής και να γίνει αντάρτης, ελεύθερος μέσα στη φύση των απόκρημνων βουνών.
«Βασίλη, κάτσε φρόνιμα, να γένεις νοικοκύρης,
για ν' αποχτήσεις πρόβατα, ζευγάρια κι αγελάδες,
χωριά κι αμπελοχώραφα, κοπέλια* να δουλεύουν.
- Μάνα μου εγώ δεν κάθομαι να γίνω νοικοκύρης,
να κάμω αμπελοχώραφα, κοπέλια να δουλεύουν,
και να 'μαι σκλάβος των Τουρκών, κοπέλι στους γερόντους.*
Φέρε μου τ' αλαφρό σπαθί και το βαρύ τουφέκι,
να πεταχτώ σαν το πουλί ψηλά στα κορφοβούνια,
να πάρω δίπλα τα βουνά, να περπατήσω λόγγους,*
να βρω λημέρια* των κλεφτών, γιατάκια* καπετάνων•
και να σουρίξω* κλέφτικα, να σμίξω τους συντρόφους,
που πολεμούν με την Τουρκιά και με τους Αρβανίτες».


Πουρνό* φιλεί τη μάνα του, πουρνό ξεπροβοδιέται.
«Γεια σας βουνά με τους γκρεμνούς, λαγκάδια με τις πάχνες!
- Καλώς το τ' άξιο το παιδί και τ' άξιο παλικάρι».
 

Ν.Γ. Πολίτη, Δημοτικά τραγούδια, Γράμματα



Ενότητα 1η: Η συμβουλή της μάνας

(Βασίλη ………..να δουλέψουν)
Το κλέφτικο τραγούδι μας μεταφέρει στην ιστορικοκοινωνική πραγματικότητα των προεπαναστατικών χρόνων.

Μια μάνα, στα χρόνια της Τουρκοκρατίας, από αγάπη και φροντίδα για το γιο της, τον Βασίλη, του προτείνει να κάτσει φρόνιμα: δηλαδή να μην κάνει κάτι παράτολμο, να λειτουργήσει με βάση τη λογική, να κάτσει σπίτι του, να γίνει νοικοκύρης και να επιλέξει την γεωργική και κτηνοτροφική ζωή που του εξασφαλίζει ηρεμία και οικονομική άνεση.

Η μητέρα απευθύνεται στο γιο της σε β πρόσωπο . Η ζωή που περιγράφει η μητέρα στο γιο της φαίνεται μια όμορφη ζωή με ανέσεις και ηρεμία αλλά αποσιωπάται ένα σημαντικό στοιχείο: η έλλειψη ελευθερίας

Ενότητα 2η: Η απόφαση του Βασίλη να γίνει κλέφτης

(Μάνα μου……… Αρβανίτες)
  
Ο Βασίλης είναι ένας κοινός άνθρωπος αλλά το ιδανικό της ελεύθερης ζωής και η βαθιά αίσθηση της αξιοπρέπειας τον οδηγούν να απαρνηθεί την βολεμένη ζωή του υπόδουλου και να διαλέξει την επικίνδυνη αλλά ελεύθερη ζωή των κλεφτών. Ο Βασίλης απαντά κατηγορηματικά ότι δεν πρόκειται να κάτσει φρόνιμα για να αποκτήσει όλα όσα του ανέφερε η μητέρα του και να συμβιβαστεί με μια υπόδουλη ζωή. Στο λόγο του επαναλαμβάνει κάποια από τα λόγια της μάνας του και λέει ότι δεν δέχεται να είναι σκλάβος των Τούρκων ή των Ελλήνων που συνεργάζονταν με τους Τούρκους και εκμεταλλεύονταν τους συμπατριώτες τους. Στα λόγια του διακρίνουμε προμηνύματα του απελευθερωτικού αγώνα του 1821.



Ο Βασίλης ανακοινώνει την απόφαση του ,που είναι να γίνει κλέφτης και να φύγει στα βουνά. Μάλιστα ζητά από την ίδια τη μητέρα του αν του δώσει τα όπλα του ώστε να την κάνει να συμμετέχει και αυτή  στην απόφαση του. Η παρομοίωση «να πεταχτώ σαν το πουλί» φανερώνει τη δίψα του Βασίλη για ελευθερία. Ο Βασίλης αισθάνεται την ανάγκη να βαδίζει ελεύθερα αλλά αυτό δεν του αρκεί: θέλει να κάνει και πόλεμο εναντίον των κατακτητών: δηλώνεται η ανδρεία και η γενναιότητα του.
 Η πορεία του προς τα βουνά περιγράφεται πολύ γλαφυρά και παραστατικά. Η κλιμάκωση και το ασύνδετοπαρουσιάζουν την πορεία του Βασίλη προς την κλεφτουριά, την ανάληψη δράσης και την έναρξη του αγώνα κατά των Τούρκων. 

Ο Βασίλης παρουσιάζεται: αξιοπρεπής, ασυμβίβαστος, αποφασιστικός, υπερήφανος, λάτρης της ελευθερίας, γενναίος, τολμηρός, αγωνιστής, άξιος συνεχιστής των προγόνων του.




Ενότητα 3η : Η πραγματοποίηση της απόφασης του Βασίλη

(Πουρνό……παλικάρι)

Ο Βασίλης αποχαιρετά τη μητέρα του η οποία δεν κάνει καμιά προσπάθεια να τον μεταπείσει και αποδέχεται την απόφαση του. Ο Βασίλης φτάνει στον προορισμό του και μιλά με τα στοιχεία της φύσης που τον υποδέχονται στην καινούρια του ζωή.  Ο Βασίλης χαίρεται που είναι πια ελεύθερος και τα προσωποποιημένα στοιχεία της φύσης τον καλοδέχονται και τον επαινούν.





Στιχουργική- γλώσσα

Το τραγούδι έχει όλα τα τυπικά γνωρίσματα των δημοτικών τραγουδιών:
1.Ο στίχος είναι ιαμβικός δεκαπεντασύλλαβος, ανομοιοκατάληκτος και χωρίζεται σε δύο ημιστίχια. Κάθε στίχος έχει ολοκληρωμένο νόημα.
 2.Η γλώσσα είναι απλή, λαϊκή, δημοτική, κυριαρχούν οι ρηματικοί τύποι, απουσιάζουν τα επίθετα και υπάρχουν ιδιωματικές λέξεις( γένεις, κοπέλια, σουρίξω, γιατάκια).
3. Υπάρχει παρατακτική σύνδεση, εκφραστική λιτότητα, προσωποποίηση και συνομιλία με τη φύση.

Ύφος : ζωντανό, παραστατικό, γρήγορο, (διάλογος, ενεστώτας), συγκινητικό (όταν η μάνα τον συμβουλεύει), ηρωικό (όταν η κλεφτουριά τον υποδέχεται).
  
 Ερωτήσεις 
  • 1. Να διακρίνετε το κλέφτικο τραγούδι που διαβάσατε σε δύο (2) νοηματικές ενότητες και να γράψετε έναν πλαγιότιτλο για την καθεμιά.
  • 2. Τι είναι το κλέφτικο δημοτικό τραγούδι και ποιο είναι συνήθως το περιεχόμενό του
  • 3. Το συγκεκριμένο δημοτικό τραγούδι ποιες βασικές αξίες και ιδανικά της τότε εποχής προβάλλει;
  • 4. Σε ποια συναισθηματική κατάσταση βρίσκεται η μάνα του «μελλοντικού» κλέφτη; Τι νιώθει για το παιδί της και τι θέλει να πετύχει με τα λόγια της;
  • 5. Στο δημοτικό αυτό τραγούδι παρουσιάζονται δύο διαφορετικές απόψεις σχετικά με το «ποιον» της ανθρώπινης συμπεριφοράς απέναντι στην υποδούλωση και τη στέρηση της ελευθερίας. Να τις εντοπίσετε και να τις αναπτύξετε.
  • 6. Να σκιαγραφήσετε την προσωπικότητα του αγωνιστή Βασίλη και τις μητέρας του. Να δικαιολογήσετε τους χαρακτηρισμούς που θα αποδώσετε.
  • 7. Να παρουσιάσετε τη δομή της στιχουργικής σύνθεσης του τραγουδιού.
  • 8. Ποιο είναι το ύφος του ανώνυμου δημιουργού και ποια γλώσσα χρησιμοποιεί; 
  • 9. Να αντιστοιχίσετε τις προτάσεις της Στήλης Α’ με τα κατάλληλα σχήματα λόγου της Στήλης Β’:

    ΣΤΗΛΗ Α’
    ΣΤΗΛΗ Β’
    «να πεταχτώ σαν το πουλί»
    αντίθεση
    «να πάρω… να περπατήσω… να βρω…»
    ασύνδετο σχήμα
    «Φέρε μου τ’ αλαφρό σπαθί και το βαρύ τουφέκι»
    οπτική εικόνα
    «να πάρω δίπλα τα βουνά»
    μεταφορά
    «Πουρνό φιλεί τη μάνα του, πουρνό ξεπροβοδιέται»
    ηχητική εικόνα
    «και να σουρίξω κλέφτικα»
    επανάληψη
    «που πολεμούν με την Τουρκιά»
    παρομοίωση

10.  O πλούσιος έχει τα φλωριά, έχει o φτωχός τα γλέντια.
Άλλοι παινάνε τον πασά και άλλοι το βεζίρη,
μα γώ παινάω το σπαθί το τουρκοματωμένο,
το χει καμάρι η λεβεντιά, κι' ο κλέφτης περηφάνεια.


«Κλέφτικο· 
 Ποιες πληροφορίες για τη ζωή των κλεφτών μας δίνουν τα δύο δημοτικά τραγούδια;

   ·  Πώς αντιμετωπίζει ο λαός την επιλογή των «κλεφτών» να φύγουν στο βουνό και πώς κρίνει τις πράξεις τους;
  • O Βασίλης έχει τη δυνατότητα να επιλέξει ανάμεσα σε δυο μορφές ζωής. Ποιες είναι αυτές; Ποιαν επιλέγει και γιατί; Πώς αξιολογείτε αυτή την επιλογή;
  • Τι σημαίνει η λέξη φρόνιμα στο τραγούδι μας;
  • Ο Βασίλης παίρνει αμέσως την απόφασή του; Την υλοποιεί γρήγορα;
  • Ποια είναι η ζωή των κλεφτών όπως φαίνεται από το κείμενο;
  • Ποιο πιστεύετε ότι  είναι το περιεχόμενο των κλέφτικων τραγουδιών; Ποιες αξίες θα προβάλλονται σε αυτό το είδος των τραγουδιών;

Ακούστε το κλέφτικο "Του Βασίλη"

Το τραγούδι αυτό έχει μεγάλη διάδοση στη Θεσσαλία. Ακούστε μια παραλλαγή από αυτές που κυκλοφορούν:



Κλέφτικα τραγούδια: στίχοι

Δικτυογραφία:http://2stav-glossa.blogspot.gr/2014/02/blog-post_25.html

Κυριακή 4 Μαρτίου 2018

Αναμνήσεις της Κωνσταντίνας από τη Γερμανία

Η Κωνσταντίνα και οι αράχνες της είναι ένα από τα πιο πρόσφατα βιβλία της Άλκης Ζέη 
αφού η πρώτη έκδοση του έγινε το 2002   Έχει μεταφραστεί στα γαλλικά , τα αγγλικά , 
τα ισπανικά καστίλλης και τα καταλανικά.
Στο οπισθόφυλλο διαβάζουμε : 
Κωνσταντίνα! Κωνσταντίνα! Κωνσταντίνα! Κωνσταντίνα! 
Και έλεγε ότι δε θα ακούσει σήμερα τη γιαγιά της και τις τρεις αχώριστες φίλες της. Γκρίνια ,
 γκρίνια , γκρίνια. Ε , βέβαια , που να καταλάβουν αυτές από εφηβεία , που είναι της γενιάς 
της Κατοχής! <<Μα δεν πήρες είδηση τίποτα;>> ρωτάει και ξαναρωτάει η γιαγιά. <<Όχι ,
 τίποτα.>> Είχε τόσο χαρεί για την καινούρια τους ζωή στη Γερμανία , που ούτε της πέρασε
 απ' το νου πως οι γονείς της μια μέρα θα χώριζαν. Κι ακόμη χειρότερα : ότι θα την έστελναν
 πίσω στην Ελλάδα να ζήσει με τη γιαγιά της για κάποιο διάστημα.
Όμως την Κωνσταντίνα δεν τη νοιάζει τίποτε πια. Ούτε το διαζύγιο των γονιών της και οι 
καινούριες τους οικογένειες , ούτε η γκρίνια της γιαγιάς και τα προβλήματα στο νέο της 
σχολείο. Αυτή την έχει βρει τη λύση. Ας είναι καλά ο Λουμίνης , ένα αγόρι από μεγαλύτερη 
τάξη. Ένα
 γαλάζιο θαυματουργό χαπάκι κι ύστερα κι άλλο ένα κι ύστερα πολλά θαυματουργά χαπάκια ,
 κι ύστερα πολλά θαυματουργά ψέματα , και μια στα ουράνια , μια στον γκρεμό , κι ύστερα... 
δεν έχει επιστροφή. 
YΠΟΘΕΣΗ 
Η Κωνσταντίνα είναι το μόνο παιδί που έχουν αποκτήσει οι γονείς της, όχι όμως και το μόνο εγγόνι που έχει αποκτήσει η γιαγιά της, η οποία όπως φαίνεται δεν της έχει ιδιαίτερη αδυναμία. Ιδιαίτερη αδυναμία είχε μόνο στην ξαδέλφη της που δεν βρίσκεται στη ζωή πια. Όλα ξεκίνησαν από την πρώτη μέρα που ήρθε η Κωνσταντίνα στη ζωή. Οι πιθανότητες να ζήσει ήταν ελάχιστες. Κι όμως το μικρό αυτό λειψανάκι πήγαινε πια δημοτικό στην Ελλάδα, έχοντας και τους δυο της γονείς εκπαιδευτικούς. Όταν όμως οι γονείς της βρίσκουν καλύτερη δουλειά στην Γερμανία – την οποία λόγω Κατοχής μισεί η γιαγιά της – μετακομίζουν εκεί. Η Κωνσταντίνα γράφεται σε ένα μεγάλο, καινούριο σχολείο στο οποίο θα γνωρίσει την κολλητή της αλλά και ένα άλλο άνθρωπο που θα της σταθεί αργότερα: τον Χερ Χάινερ, ο οποίος είναι διευθυντής του νέου της σχολείου. Εντοπίζει στην Κωνσταντίνα πολλά καλά χαρακτηριστικά, πράγμα που την κάνει να τον συμπαθήσει αμέσως. Μετά από πολύ καιρό οι γονείς της χωρίζουν. Ο πατέρας της είναι αποφασισμένος να ξαναφτιάξει τη ζωή του με τη μαμά της Μπριγκίτε, συμμαθήτριας της Κωνσταντίνας, ενώ η μαμά της με τον κύριο Γιάννη. Σε μια τόσο δύσκολη κατάσταση αποφασίζουν όλοι μαζί να στείλουν την Κωνσταντίνα για λίγο καιρό , ίσως και πολύ, στην Ελλάδα να μείνει με την γιαγιά της. Εκεί η Κωνσταντίνα φοιτά στο Γυμνάσιο της περιοχής, στην πρώτη τάξη και γνωρίζει νέα παιδιά. (Δεν ξεχνά όμως και την κολλητή της φίλη στην οποία στέλνει συχνά γράμματα).  Στο σχολείο της γνωρίζει τον Λουμίνη, που βρίσκεται σε παρόμοια κατάσταση με εκείνη. Ο Λουμίνης, όμως είναι χρήστης ναρκωτικών και σιγά –σιγά μπλέκει και την ίδια στο περίεργο αυτό «παιχνίδι». Αρκετό καιρό αργότερα η Κωνσταντίνα για να μπορεί να παίρνει το πολυπόθητο αυτό χαπάκι, κλέβει μερικά από τα σπάνια γραμματόσημα της γιαγιάς της. Τα δίνει στον Λουμίνη και εκείνος με τη σειρά του στη Λαίδη Ντι, έμπορο ναρκωτικών η οποία τους δίνει τον «θησαυρό» τους. Μετά από κάποιο καιρό η Κωνσταντίνα συναντά τον Λουμίνη μ’ ένα κουτί στα χέρια του. Της αποκαλύπτει μια κουκουβάγια που, καθώς λέει, του έσωσε τη ζωή πετώντας χτυπημένη δίπλα του πριν κάνει ένεση. Έτσι ξεκινάει το ταξίδι της διάσωσής της. Κατά τη διάρκειά του η Κωνσταντίνα λέει στο Λουμίνη το σχέδιο για να γυρίσουν «εκεί πραγματικά που θέλουν». Του δίνει γραμματόσημα κρυφά από τη γιαγιά της και τις τρεις Ασπασίες για να τα πουλήσει στη Λαίδη Ντι. Το σχέδιο ξεκινά, όμως ο Λουμίνης δεν εμφανίζεται. Η Κωνσταντίνα λοιπόν επισκέπτεται μόνη της την Λαίδη Ντι, η οποία για την ηρεμήσει της κάνει μια ένεση. Όταν ο Λουμίνης βρίσκει το κορίτσι λιπόθυμο, το αφήνει κάτω από το σπίτι της γιαγιάς της. Εκείνη τότε καταλαβαίνει τι συμβαίνει. ( Οι φίλες της γιαγιάς, οι τρεις Ασπασίες, συνεχώς την ρωτάνε το ίδιο που ρώταγε κι εκείνη την εγγονή της για τον χωρισμό των γονιών της: - Μα καλά, δεν κατάλαβες τίποτα; - Όχι, τίποτα. ) Όλοι αντιμετωπίζουν το γεγονός πολύ ψύχραιμα. Μάλιστα το άρρωστο κορίτσι επισκέπτεται και ο αγαπημένος της δάσκαλος, ο κύριος Μπένος μαζί με τη γλυκιά γυναίκα του, την οποία αμέσως συμπαθεί η Κωνσταντίνα. Η γυναίκα του κυρίου Μπένου είχε περάσει κι εκείνη ένα παρόμοιο πρόβλημα και καταλαβαίνει απόλυτα το νεαρό κορίτσι. Τέλος αυτό που θα παρακινήσει την Κωνσταντίνα να δεχθεί εξωτερική βοήθεια είναι μία επίσκεψη της Λαίδη Ντι η οποία εμφανίζεται για πρώτη φορά σαν ένα απλό καθημερινό κορίτσι. Την ενημερώνει για τον θάνατο του φίλου της Λουμίνη και της δίνει το αγαπημένο του φυλαχτό. 

Αναμνήσεις της Κωνσταντίνας από τη Γερμανία
΄Αλκη Ζέη

ΕΝΟΤΗΤΕΣ – ΔΟΜΗ
1η ενότητα: «Λένε πως άμα πνίγεσαι... τα πιο πολλα για το σχολείο που το λάτρευα»
Οι αναμνήσεις της Κωνσταντίνας από τη ζωή της στο Άαχεν με τους γονείς της
2η ενότητα: «Το αγάπησα από τη στιγμή που το είδα.   «Κυρία Στέλλα είστε το ντιαμάντι του Σχολείου.»
Οι εντυπώσεις της Κωνσταντίνας από την πρώτη μέρα στο γερμανικό σχολείο – Η εγκάρδια υποδοχή του διεθυντή του σχολείου, Χερ Χάινερ
3η ενότητα: «Πού να τον άκουγε η Φαρμουρ... γιατί πέθανε κι η μητέρα της.»
Οι αντιδράσεις της γιαγιάς (Φαρμούρ) για τον γάμο των γονιών της εξαιτίας πολιτικών λόγων
4η ενότητα: «Πολύ θα στενοχωριόταν... τρία πλήν ένα πόσο κάνει.»
Η επίδοση και οι φίλοι της Κωνσταντίνας στο γερμανικό σχολείο – Χαρακτηρισμός του γερμανικού εκπαιδευτικού συστήματος

ΘΕΜΑΤΑ
-          Η Κωνσταντίνα βρισκόμενη τώρα σε απελπισία και απόγνωση, αναπολεί τις παλαιότερες στιγμές, που έζησε στη Γερμανία.
-          Ένα σχολείο με μαθητές διαφόρων εθνικοτήτων: ένα διαπολιτισμικό σχολείο
-          Οι δυσκολίες του γερμανικού εκπαιδευτικού συστήματος.
-          Ο Ελληνικός Εμφύλιος Πόλεμος
Βρισκόμαστε στην εποχή του Ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου (1946-1949) λίγο μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, όπου οι Έλληνες χωρισμένοι σε πολιτικές παρατάξεις πολεμούν μεταξύ τους για το ποιος θα αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας. Διεξάγονται ένοπλες συγκρούσεις μεταξύ του Δημοκρατικού Στρατού (υπό των έλεγχο των κομμουνιστών) και του Ελληνικού Στρατού (υπό τον έλεγχο της δεξιάς κυβέρνησης στην Αθήνα), που είχαν ως αποτέλεσμα την ήττα των κομμουνιστών.

ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ
Κωνσταντίνα 
Στην αρχή του κειμένου η Κωνσταντίνα βρίσκεται σε απελπισία και απόγνωση εξαιτίας κάποιου προβλήματος που αντιμετωπίζει.
Αναπολεί (=θυμάται) με νοσταλγία τις ευτυχισμένες μέρες στη Γερμανία και τις εμπειρίες της στο γερμανικό σχολείο.
Για τους γονείς της μιλά με τρυφερότητα, εκτίμηση και αγάπη.
Θυμάται με νοσταλγία τις βόλτες με τον μπαμπά της.
Νιώθει θαυμασμό και υπερηφάνεια για τη (δασκάλα) μητέρα της.
Νιώθει πικρία και μιλά με κάποια δόση ειρωνείας και με επικριτική διάθεση για τη γιαγιά της, τη Φαρμούρ.

Πρώτη μέρα στο σχολείο
Νιώθει μεγάλη αγωνία, άγχος, ταραχή στην ιδέα και μόνο πως θα συναντήσει τον διευθυντή του σχολείου.
Βλέποντας το ζεστό και όμορφο περιβάλλον του σχολείου με τις γλάστρες στα περβάζια και τους πίνακες στους τοίχους αρχίζει να ηρεμεί.
Στη συνέχεια, πριν μπει στο γραφείο του διευθυντή κυριεύεται και πάλι από μεγάλο άγχος, αμηχανία και φόβο.
Η εγκάρδια συμπεριφορά του τη βοηθά να χαλαρώσει.

Στην τάξη
Μέσα στην τάξη νιώθει άνετα γιατί υπάρχουν και άλλοι μαθητές από διαφορετικές εθνικότητες. Η κοκκινομάλλα Σίγκριντ και ο Διαγόρας το αγόρι από την Αφρική που είναι πρώτος μαθητής στην τάξη. Δεν αισθάνεται να γίνονται διακρίσεις εις βάρος της επειδή είναι ξένη (Ελληνίδα σε γερμανικό σχολείο) ούτε νιώθει διαφορετική και αποξενωμένη από τους άλλους μαθητές.
Προσαρμόζεται στην τάξη και περνάει ευχάριστα με τους συμμαθητές της.
Η μητέρα
Είναι πολύ ευσυνείδητη στο επάγγελμά της (είναι δασκάλα ελληνικών στο γερμανικό σχολείο) με αποτέλεσμα να έχει κερδίσει την αγάπη και τον σεβασμό των μαθητών αλλά και του διευθυντή στο γερμανικό σχολείο. (Ο διευθυντής την ονομάζει: «το ντιαμάντι του σχολείου».)
Η γιαγιά της Κωνσταντίνας, η Φαρμούρ, κράτησε αρχικά αρνητική στάση απέναντί της (πριν τον γάμο της με τον μπαμπά της Κωνσταντίνας) για πολιτικούς λόγους, αλλά δεν κατάφερε να τους χωρίσει και έτσι παντρεύτηκαν.
Οι δύο οικογένειες των γονιών της Κωνσταντίνας είχαν διαφορετικές πολιτικές πεποιθήσεις και ανήκαν σε διαφορετικές πολιτικές παρατάξεις.

Ο πατέρας
Η Κωνσταντίνα θυμάται με νοσταλγία και τρυφερότητα και νοσταλγία τους περιπάτους με τον μπαμπά της και τις ατελείωτες κουβέντες που είχε μαζί του για όλα τα θέματα που την απασχολούσαν.

Η Φαρμούρ (η γιαγιά της Κωνσταντίνας)
Παρουσιάζεται αντιπαθητική με ακλόνητες και απόλυτες πολιτικές πεποιθήσεις.
Κρατάει στάση αρνητική και επικριτική απέναντι στη μελλοντική της νύφη.
Δεν καταφέρνει να χωρίσει τους δύο νέους που τελικά παντρεύτηκαν.
Ο σύζυγος της γιαγιάς (ο παππούς της Κωνσταντίνας) διώχθηκε κατά τον Ελληνικό Εμφύλιο Πόλεμο. Μάλιστα ο άλλος παππούς της Κωνσταντίνας (ο πατέρας της μητέρας της), που ήταν αξιωματικός της χωροφυλακής, έτυχε να τον συνοδεύσει στην εξορία.
Παρά το γεγονός ότι η γνωριμία και ο γάμος των δύο νέων έγινε μετά τον θάνατο των δύο παππούδων, η Φαρμούρ δεν μπόρεσε να ξεπεράσει τα άσχημα βιώματα που κουβαλούσε από εκείνα τα χρόνια, με αποτέλεσμα να νιώθει αντιπάθεια για τη μελλοντική νύφη της.

Ο χερ Χάινερ (ο Διευθυντής του σχολείου)
Προσιτός, ευγενικός, εγκάρδιος.
Αγαπάει τα παιδιά, δεν είναι ρατσιστής απέναντι στους ξένους.
Εκτιμά και επιβραβεύει το έργο των συναδέλφων του.
Εκτιμά και θαυμάζει ιδιαίτερα τη μητέρα της Κωνσταντίνας.

ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ
Αφήγηση
  • Το κείμενο είναι μια πρωτοπρόσωπη αφήγηση (αφήγηση σε πρώτο πρόσωπο), 
  • όπου η αφηγήτρια είναι και η κεντρική ηρωίδα του κειμένου (Κωνσταντίνα). Η Κωνσταντίνα θυμάται με νοστλγία το παρελθόν της στη Γερμανία.
- Η πρωτοπρόσωπη αφήγηση έχει ζωντάνια και παραστατικότητα.
- Αποτελεί μια αυθεντική εμπειρία (εμπειρία από πρώτο χέρι) εφόσον περιγράφει γεγονότα που έχει ζήσει η ίδια.
  • Αναδρομική αφήγηση: Η αφήγηση των γεγονότων του παρελθόντος

Σχήματα λόγου
Μεταφορές: «βουλιάζω στη στεριά», «βλέμμα καρφωμένο πάνω μου», «το ντιαμάντι της τάξης» Προσωποποιήσεις: «Το γερμανικό σχολείο δεν αστειεύεται», «Η καρδιά μου έπαψε να παίζει ταμπούρλο»
Παρομοιώσεις: «σαν κινηματογραφική ταινία», «έμοιαζε με λειψανάκι», «μαλλιά κόκκινα σα φλόγες»
Εικόνες: το σπίτι μας, βόλτα στους πεζόδρομους με τον μπαμπά, η τάξη

Γλώσσα – Ύφος
Η γλώσσα του αποσπάσματος είναι η δημοτική. Ο λόγος είναι μακροπερίοδος. Έχουμε περισσότερο αφηγηματική παρουσίαση των γεγονότων (διήγηση γεγονότων), παρά ψυχολογική απεικόνιση των χαρακτήρων (παρουσίαση της ψυχολογίας (= πώς νιώθουν) των χαρακτήρων)

Το ύφος είναι απλό (όχι περίτεχνο). Ειναι νοσταλγικό (η Κωνσταντίνα αναπολεί το παρελθόν της στη Γερμανία), αυτοβιογραφικό (αναφέρεται στα γεγονότα της ζωής της) και ρεαλιστικό (αποδίδει τα γεγονότα όπως έγιναν).
Δικτυογραφία:
http://epimorfosi-nikaia.blogspot.gr/2011/07/2.html

Δευτέρα 12 Φεβρουαρίου 2018

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ " Ο Μικρός Πρίγκιπας"

Ο ΜΙΚΡΟΣ ΠΡΙΓΚΙΠΑΣ ΚΑΙ Η ΑΛΕΠΟΥ

 ΕΙΣΑΓΩΓΗ
  Το κείμενο είναι απόσπασμα από τη νουβέλα* του Σαιντ - Εξυπερύ “Ο μικρός πρίγκιπας”, που γράφτηκε το 1943 και κυκλοφόρησε το 1948 μετά το θάνατο του. `Εχει μορφή παραμυθιού και η υπόθεση του είναι φανταστική. `Οπως στα παραμύθια έτσι κι εδώ τα ζώα και τα λουλούδια σκέφτονται, αισθάνονται και μιλούν.
   Το έργο μεταφράστηκε στα ελληνικά από το Στρατή Τσίρκα, ο οποίος χρησιμοποιεί απλή γλώσσα χωρίς περιττές και περίτεχνες φράσεις. Ο διάλογος κυριαρχεί στο απόσπασμα αυτό και οι σκέψεις του συγγραφέα μπαίνουν στο στόμα του μικρού πρίγκιπα και της αλεπούς. `Ολη η υπόθεση διαδραματίζεται μέσα από τη διαρκή προσωποποίηση της αλεπούς και των λουλουδιών.
  Το περιεχόμενο  είναι συμβολικό- αλληγορικό – φιλοσοφικό και αφορά  τις ανθρώπινες σχέσεις.’Εχει στοιχεία αυτοβιογραφικά καθώς ο συγγραφέας είναι εξόριστος στην Αμερική εξαιτίας του Β’ παγκοσμιου πολέμου και μοιάζει με τον πρίγκιπα που και αυτός βρίσκεται στη γη, πολύ μακριά από τον πλανήτη του. Η πλοκή και τα θέματα διαπλέκονται με χαρακτηριστικά γεγονότα  της ζωής του συγγραφέα. Πίσω από αυτόν το φανταστικό κόσμο που πλάθει ο συγγραφέας, κρύβεται ένας μεγάλος προβληματισμός για τον άνθρωπο, τις αξίες, τους στόχους, το ρόλο του στη ζωή και τα συναισθήματά του. Τα θέματα κρύβουν σύμβολα και αναδεικνύουν τη δύναμη της αγάπης και την αξία της ειρήνης. Όλα αυτά έχουν άμεση σχέση με την αγωνία του συγγραφέα για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, κατά τη διάρκεια του οποίου γράφτηκε το συγκεκριμένο βιβλίο.
 Η περιγραφή  είναι απλή, λυρική και γλαφυρή όπως στα παραμύθια. Μπορούμε να εντοπίσουμε και άλλα στοιχεία του κειμένου που θυμίζουν παραμύθι όπως ο ψυχαγωγικός σκοπός του , οι εξωπραγματικές  και υπερφυσικές υποστάσεις όπως η αλεπού που διαθέτει την ικανότητα του λόγου, ο πρίγκιπας που προέρχεται από άλλο πλανήτη κλπ και η απροσδιοριστία του τόπου και του χρόνου ( γεγονός που προσδίδει διαχρονικότητα στα διδάγματα του έργου). Επιπλέον υπάρχει περιπέτεια, γρήγορος ρυθμός, διάλογος που προωθεί την εξέλιξη, η γλώσσα είναι απλή και κατανοητή ενώ είναι έντονα το στοιχείο του διδακτισμού και κυριαρχούν η προσωποποίηση, οι συμβολισμοί και  η αλληγορία. Ταυτόχρονα όμως το έργο διαφοροποιείται από τα παραμύθια στα ακόλουθα σημεία: Η έκτασή του είναι μεγάλη, γνωρίζουμε το δημιουργό ενώ στα παραμύθια μας είναι άγνωστος, το κείμενο περιέχει βαθυστόχαστες αναλύσεις και υψηλά νοήματα, ενώ παρουσιάζει μία αλεπού όχι πονηρή όπως την γνωρίζουμε από τη λαϊκή μας παράδοση αλλά σοφή, με στοχαστική διάθεση και ανθρωπιά. Τέλος παραβιάζεται η γραμμική οργάνωση του χρόνου.  Ο «Μικρός Πρίγκιπας» ανήκει στην κατηγορία του έντεχνου παραμυθιού και όχι του παραδοσιακού.
  Ο χρόνος εξελίσσεται γραμμικά, με εξαίρεση δύο αναδρομικές αφηγήσεις και μια πρόδρομη υποθετική αφήγηση στα λόγια του μικρού πρίγκηπα. Στα λόγια της αλεπούς παρατηρείται η χρήση της θαμιστικής αφήγησης. (πρόκειται για τµήµατα της αφήγησης, όπου γεγονότα τα οποία στην ιστορία συνέβαιναν πανοµοιότυπα πολλές φορές, στην αφήγηση παρουσιάζονται µία φορά,. συνήθως σε χρόνο παρατατικό).



  Ύφος-γλώσσα : Η  γραφή είναι συμβολική για τις ανθρώπινες σχέσεις και το ύφος είναι απλό, λυρικό-ποιητικό και γλαφυρό  στα σημεία που στοχάζεται. Το απόσπασμα περιέχει βαθιά στοχαστικότητα η οποία δεν εκδηλώνεται με φραστικές εξάρσεις, αλλά υποκρύπτεται στην παιδική αθωότητα του μικρού πρίγκιπα και στο ήρεμο αλλά στοχαστικό ύφος της αλεπούς.  Οι χρόνοι που κυριαρχούν είναι ο ενεστώτας και ο αόριστος.

*  νουβέλα: ένα από τα τρία βασικά είδη της αφηγηματικής πεζογραφίας(μαζί με το διήγημα και το μυθιστόρημα) Ως προς την έκταση τοποθετείται ανάμεσα στα δύο προηγούμενα.Εξιστορεί κυρίως γεγονότα της εποχής κατά την οποία γράφτηκε.Ο συγγραφέας ρίχνει το βάρος στην ηθογράφηση και την ψυχογράφηση των χαρακτήρων, αλλά δεν εμβαθύνει εξίσου στην πλοκή.


 ΝΟΗΜΑ
Πρόκειται για φανταστική υπόθεση στην οποία ο συγγραφέας πέφτει με το αεροπλάνο του* -που έχει πάθει βλάβη- στην έρημο. Εκεί συναντά ένα ασυνήθιστο παιδί (το Μικρό Πρίγκιπα),που κατά έναν παράξενο τρόπο είχε προσγειωθεί στο ίδιο σημείο, γνωρίζονται και γίνονται φίλοι. Ο αφηγητής μαθαίνει πολλά από τον καινούργιο του φίλο: τις περιπλανήσεις του σε άλλους πλανήτες, τις συναντήσεις του και τα συμπεράσματά του.Και ο μικρός Πρίγκηπας μαθαίνει για την αξία της αγάπης. Η ιστορία του βιβλίου ολοκληρώνεται με την επιστροφή του Μικρού Πρίγκιπα στον πλανήτη του, κοντά στο τριαντάφυλλό του. Στον επίλογο, ο συγγραφέας εκφράζει το μεγάλο κενό που νιώθει από τη φυγή του μικρού πρωταγωνιστή.
*ο συγγραφέας είχε στη ζωή του ένα παρόμοιο ατύχημα, το 1935 όταν χάθηκε με τους συνεργάτες του στην έρημο της Λιβύης και μετά από τρεις μέρες περιπλάνηση μεταφέρθηκαν στο Κάιρο από ένα καραβάνι.


Ανάλυση
   Στο απόσπασμα ο μικρός πρίγκιπας ψάχνει την αλήθεια , περιπλανιέται στους πλανήτες και φτάνοντας στη γη ανακαλύπτει  ένα τριανταφυλλόκηπο και ξαφνικά καταλαβαίνει ότι το λουλούδι του που τόσο αγαπούσε και με το οποίο είχε συνδεθεί, δεν είναι μοναδικό. Πικραίνεται όταν ανακαλύπτει πως υπάρχουν χιλιάδες άλλα τέτοια. Τότε εμφανίζεται η αλεπού την οποία προσκαλεί για να παίξουν. Αυτή αρνείται λέγοντας πως δεν την έχουν ημερώσει. Ο μικρός πρίγκιπας ζητά και μαθαίνει τι σημαίνει ημέρωμα και ότι μ’ αυτό, με τη σχέση που αναπτύσσεται μεταξύ των δύο - αυτού που ημερώνεται και αυτού που ημερώνει - μπορεί ν’ αλλάξει η ζωή τους. Η αλεπού, λοιπόν, ζητά από το μικρό πρίγκιπα να την ημερώσει και του εξηγεί πως μ’ αυτό τον τρόπο η σχέση τους θα είναι ιδιαίτερη. Δεν θα τρέχει η αλεπού να φύγει σαν ακούει το περπάτημα του, αλλά αντίθετα η συνάντηση τους θα είναι σαν μια μουσική και θα της προκαλεί μεγάλη χαρά.
   Τότε ο μικρός πρίγκιπας αντιλαμβάνεται τι ήταν αυτό που τον συνέδεε με το τριαντάφυλλο του και ότι ήταν πράγματι μοναδικό. `Ετσι αρχίζει το ημέρωμα της αλεπούς με το μικρό πρίγκιπα. Συναντούνται και την άλλη μέρα και η αλεπού εκφράζει την ανείπωτη χαρά η οποία την πλημμυρίζει πριν και κατά τις συναντήσεις τους.
   Ο μικρός πρίγκιπας είναι τώρα σίγουρος για το τι μπορεί να προσφέρει ένας δεσμός. Πηγαίνει λοιπόν στα τριαντάφυλλα και ξεκάθαρα τους λεει πως δεν έχουν τίποτε το ιδιαίτερο, πως είναι άδεια και μάταια γιατί κανείς δεν τα είχε ημερώσει. Ενώ το δικό του τριαντάφυλλο είναι ξεχωριστό, είναι μοναδικό, γιατί πολλά τους δένουν μαζί. Έτσι ο μικρός πρίγκιπας έμαθε από την αλεπού πως ό,τι αγαπάμε βαθιά , αυτό είναι μοναδικό. Η ψυχική επαφή είναι αυτό που κάνει κάθετι μοναδικό. Αποκτιέται όμως σιγά σιγά και υπομονετικά. Όπως ημέρωσε την ίδια και την έκανε ευτυχισμένη. Συνεπώς ευτυχισμένος είναι αυτός που προσφέρει αγάπη και παίρνει αγάπη.
    Μετά απ’ αυτά ξαναγυρίζει στην αλεπού, η οποία του αποκαλύπτει πλέον το μυστικό της : “Μόνο με την καρδιά βλέπεις καλά. Την ουσία δεν την βλέπουν τα μάτια”. Την ουσία την βλέπουν μόνο τα μάτια της ψυχής. Αυτή η σημαντική ικανότητα θα μας βοηθήσει να δούμε την πραγματική ομορφιά ακόμη και στα πιο συνηθισμένα πράγματα.Το μάθημα που δίνει η αλεπού, «να βλέπεις με την καρδιά», αλλάζει τον τρόπο σκέψης του Μικρού Πρίγκιπα και είναι πλέον έτοιμος να σταματήσει τις περιπλανήσεις του και να επιστρέψει στον πλανήτη και στο λουλούδι του. Ο μικρός πρίγκιπας κράτησε βαθιά μέσα του αυτό το μυστικό σα φυλαχτό.
       Μια άλλη πτυχή του μαθήματος της αλεπούς προς το Μικρό Πρίγκιπα είναι το θέμα της φιλίας και ο τρόπος με τον οποίο κτίζεται.Η διαδικασία αυτή αφορά το «ημέρωμα» και η αλεπού εξηγεί στο Μικρό Πρίγκιπα τα στοιχεία που πρέπει να την χαρακτηρίζουν. Μια φιλία δημιουργείται μέσα από την καλή διάθεση, την αγάπη, την αφοσίωση, την ειλικρίνεια, την εμπιστοσύνη, την κατανόηση και την υπευθυνότητα απέναντι στον άλλο. Τέλος, για να αναπτυχθεί η φιλία θα πρέπει να επενδυθεί χρόνος και ενέργεια (υπομονή, σιωπή, προσήλωση, ακρίβεια, συνέπεια, προσμονή). Ο δεσμός που έχει αναπτύξει ο Μικρός Πρίγκιπας με το τριαντάφυλλό του αποτελεί το παράδειγμα μιας σχέσης ζωής. Το μάθημα από την αλεπού βοήθησε το Μικρό Πρίγκιπα να συνειδητοποιήσει πόσο σημαντική είναι η φιλία του με το τριαντάφυλλο με αποτέλεσμα να αποφασίσει να γυρίσει πίσω κοντά του. Γνωρίζει ότι το τριαντάφυλλό του δεν έχει την επιθυμητή συμπεριφορά, αλλά αντιλαμβάνεται ότι αυτό που έχει σημασία είναι αυτό που εσύ προσφέρεις και όχι το αντάλλαγμα που θα σου δοθεί.

    Οι φίλοι είναι μοναδικοί στον κόσμο όπως μοναδικό είναι και οτιδήποτε με το οποίο δημιουργούμε δεσμούς. Μοναδικά πράγματα στον κόσμο είναι αυτά που έχουν για μας σημασία. Ακόμα και ανάμεσα σε άλλα όμοια, εμείς μπορούμε να τα ξεχωρίσουμε χρησιμοποιώντας την καρδιά μας, τους δεσμούς που έχουμε αναπτύξει μαζί τους. Το τριαντάφυλλο του Μικρού Πρίγκιπα διαφέρει από όλα τα άλλα αν και είναι όμοιο με χιλιάδες άλλα. Αυτό που το κάνει ξεχωριστό είναι ο δεσμός που έχει δημιουργήσει με το Μικρό Πρίγκιπα.

    Η σημασία της φιλίας για τη ζωή όλων των ανθρώπων είναι πολύ μεγάλη. Αυτό το μήνυμα μπορούμε να το εντοπίσουμε σε διάφορα σημεία του βιβλίου. Χαρακτηριστική φράση αποτελούν τα λόγια της αλεπούς προς το Μικρό Πρίγκιπα ότι «...Οι άνθρωποι δεν έχουν πια καιρό να γνωρίσουν τίποτα. Τ’ αγοράζουν όλα έτοιμα στα εμπορικά. Καθώς όμως δεν υπάρχουν εμπορικά που πουλάνε φίλους, οι άνθρωποι δεν έχουν πια φίλους». Τα λόγια αυτά είναι συγκλονιστικά και εκφράζουν σε μεγάλο βαθμό τις ανθρώπινες σχέσεις στη σύγχρονη κοινωνία: την ποσοτικοποίηση των πάντων, την εμπορευματοποίηση, τον καταναλωτισμό, τη διάθεση του εύκολου πλουτισμού, την ευκολία των ηλεκτρονικών φίλων… Η ζωή χωρίς φίλους είναι «μονότονη» όπως λέει η αλεπού και γι’ αυτό η ζωή του Μικρού Πρίγκιπα ήταν γεμάτη μελαγχολία πριν εμφανιστεί το λουλούδι στον πλανήτη του.



ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ:
• η  σημασία της προσωπικής επαφής με τους ανθρώπους και τα πράγματα
• Το «ημέρωμα» : η καλλιέργεια μιας συναισθηματικής σχέσης.
• Η κοινωνικοποίηση και η συναισθηματική ωρίμανση του παιδιού.
• Οι συμβολισμοί που κρύβονται πίσω από τους αφηγηματικούς ρόλους

ΔΟΜΗ
1η Ενότητα: “`Ετυχε όμως … στο γρασίδι, έκλαψε”.  Η απογοήτευση του μικρού πρίγκιπα
2η Ενότητα: “Τότε είναι που παρουσιάστηκε … διακοπές”.  Η εξημέρωση της αλεπούς
3η Ενότητα: “`Ετσι ο μικρός πρίγκιπας … για να το θυμάται”.  Το μυστικό της αλεπούς

 ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΙΔΕΑ
Η κεντρική ιδέα του κειμένου είναι τα βαθιά αισθήματα που αναπτύσσονται μεταξύ δύο προσώπων ως αποτέλεσμα της γνωριμίας και του ιδιαίτερου δεσμού που συνάπτουν. Τα βαθιά αυτά αισθήματα είναι η αμοιβαία αγάπη και ο αμοιβαίος σεβασμός, καθώς και η εκτίμηση και η συμπάθεια που αισθάνεται ο ένας για τον άλλο.

ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ
Αφηγητής: αμέτοχος στην ιστορία ( ετεροδιηγητικός – παντογνώστης)
Εστίαση: μηδενική ( ο αφηγητής ξέρει περισσότερα από τα πρόσωπα)
Οπτική γωνία: εξωτερική ( αφηγείται σε τρίτο πρόσωπο, είναι έξω από την ιστορία).
Αφηγηματικοί τρόποι:     Κυρίαρχος ο διάλογος που προσφέρει ποικιλία, ζωντάνια, θεατρικότητα, παραστατικότητα,  ενώ υπάρχουν και  περιγραφή, αφήγηση, εσωτερικός μονόλογος, ελεύθερος πλάγιος λόγος για τις σκέψεις του μικρού πρίγκηπα


ΣΧΗΜΑΤΑ ΛΟΓΟΥ
Προσωποποιήσεις: ≪Είμαστε τριαντάφυλλα, είπαν τα τριαντάφυλλα≫,  ≪Το λουλούδι του του είχε πει πως ήταν ένα μονάκριβο σ’ ολόκληρο το σύμπαν≫
Μεταφορές:  ≪ να φορέσω στην καρδιά μου τα καλά της≫, « βαθιά λύπη τον γέμισε» , «είσαστε άδεια», « με την καρδιά βλέπεις καλά».
Παρομοιώσεις:  ≪ η ζωή μου θα είναι σαν ηλιόλουστη≫, ≪θα με κάνει να βγαίνω έξω απ’ τη φωλιά μου, σαν μια μουσική≫
Επαναλήψεις: ≪-Τι πάει να πει ≪ημερώσει≫;≫, ≪-Τι πάει να πει ≪ημερώσει≫;≫, ≪Και δε σ’ έχω ανάγκη. Μήτε κι εσύ μ’ έχεις ανάγκη≫, ≪Για μένα εσύ θα είσαι μοναδικός στον κόσμο. Για σένα εγώ θα είμαι μοναδική στον κόσμο≫, ≪Είσαι υπεύθυνος για το τριαντάφυλλό σου…- Είμαι υπεύθυνος για το τριαντάφυλλό μου…≫.
Εικόνες: ≪Βλέπεις εκεί κάτω τα χωράφια με το στάρι;» «Εσύ όμως έχεις μαλλιά χρώμα χρυσαφένιο ≫ (οπτικές), ≪θα μ’ αρέσει ν’ ακούω τον άνεμο μέσα στα στάχυα≫ (ακουστική).
Αντιθέσεις: ≪Νόμιζα πως ήμουν πλούσιος, γιατί είχα δικό μου ένα μοναδικό στον κόσμο λουλούδι≫ - ≪και να που δεν έχω παρά ένα κοινό τριαντάφυλλο≫,  ≪Ήταν μια αλεπού όμοια μ’ εκατό χιλιάδες άλλες≫ - ≪τώρα είναι μοναδική στον κόσμο≫,  ≪μόνο με την καρδιά βλέπεις καλά≫ - ≪Την ουσία δεν τη βλέπουν τα μάτια≫.



                                                          


ΟΙ ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΣΤΟΝ «ΜΙΚΡΟ ΠΡΙΓΚΗΠΑ»

Αφηγητής (Συγγραφέας)
  Αφηγητής είναι ο ίδιος ο συγγραφέας, ο οποίος αφηγείται την ιστορία έξι χρόνια μετά «τη συνάντησή του» με το Μικρό Πρίγκιπα. Στόχος του είναι να παρουσιάσει μέσα από την ιστορία αυτή τη φιλία που αναπτύχθηκε μεταξύ τους καθώς και τα όσα έμαθε από αυτόν.

Μικρός Πρίγκηπας
  Είναι  ο κεντρικός ήρωας του παραμυθιού, αγνοεί και ζητά να μάθει, γι’ αυτό, θέτει συνεχώς ερωτήσεις. Χαρακτηρίζεται από αθωότητα. Ο διάλογος με την αλεπού τον κάνει συναισθηματικά ώριμο.
  Παραπλανημένος , όπως ο σύγχρονος άνθρωπος που θεωρεί πως μοναδικό γι’αυτόν είναι κάθε υλικό αγαθό που δεν έχει κανένας άλλος. Άρα λειτουργεί εγωιστικά. Ο μικρός πρίγκιπας όμως είναι παιδί και η αγνότητα της ψυχής του του δημιουργεί μία τάση φιλομάθειας και ειλικρίνειας. Ψάχνει την αλήθεια και συμβολίζει  τον άνθρωπο που περιπλανιέται για να γνωρίσει τον κόσμο ( « γυρεύω τους ανθρώπους») και να ψάξει τις κρυφές αλήθειες που δίνουν νόημα στην ανθρώπινη ύπαρξη (την ουσία των πραγμάτων). Πρόκειται για κάθε νέο άνθρωπο που ζητά να ανακαλύψει τη ζωή και την αγάπη. Το ταξίδι του συμβολίζει το «ταξίδι» όλων μας μέχρι να πάρουμε τις απαντήσεις σε όσα μας απασχολούν και να κατασταλάξουμε δημιουργώντας αξίες σταθερές μέσα από τις εμπειρίες μας
  Ικανοποιείται με το μάθημα της αλεπούς και νιώθει πραγματικά ευτυχισμένος όταν ανακαλύπτει την αθέατη μέχρι τότε ουσία της αγάπης. Αυτό που κάνει τον Μικρό Πρίγκιπα να ξεχωρίζει είναι η ικανότητά του να αγαπά στον υπέρτατο βαθμό. Η συνειδητοποίηση αυτής της αγάπης που κρύβει για το τριαντάφυλλό του, δίνει νόημα στη ζωή του. Ο Μικρός Πρίγκιπας έχει υπερφυσικά χαρακτηριστικά και ως σύμβολο αντιπροσωπεύει μέσα από την παιδικότητά του, την αθωότητα και την αγάπη.Πέρα όμως από την παιδική του αφέλεια παρουσιάζεται πολύ ώριμος ασκώντας κριτική σε όσους συναντά είτε στους αστεροειδείς είτε στη Γη.

Αλεπού
   Η αλεπού παρουσιάζεται ξαφνικά όταν ο Μικρός Πρίγκιπας βρίσκεται στον τριανταφυλλόκηπο. Είναι από την αρχή πολύ φιλική με το Μικρό Πρίγκιπα. Του ζητά πολύ ευγενικά να την «ημερώσει» και η ίδια αναλαμβάνει τόσο το ρόλο του «εκπαιδευόμενου» όσο και το ρόλο του «εκπαιδευτή». Συμβολίζει την εξυπνάδα , την ανθρώπινη σοφία αλλά και την κρυφή ελπίδα του ανθρώπου να ξεφύγει από κάθε τι πονηρό και πανούργο όπως είναι τυπικά ο χαρακτήρας κάθε αλεπούς.Πράγματι η αλεπού του Εξυπερύ αντιπροσωπεύει τους ανθρώπους που δίνουν αγάπη χωρίς ανταλλάγματα και εγωισμούς. Η ίδια εξηγεί στο μικρό πρίγκιπα την αξία των συναισθημάτων. Μαθαίνει στο μικρό πρίγκιπα ότι η ανθρώπινη ευτυχία βρίσκεται στην αναμονή του αγαπημένου προσώπου και στη φροντίδα γι’ αυτό.Τονίζει τη σημασία της συναισθηματικής επαφής και την αξία της φιλίας. Με την επιμονή και τη σοφία της η αλεπού βοηθάει το μικρό πρίγκιπα να κοινωνικοποιηθεί και να μάθει να ζει με άλλους, παίρνοντας χαρά μέσα από την επαφή με τα αγαπημένα του πρόσωπα. Έτσι, χάρη στην αλεπού, ο πρίγκιπας περνάει από: την άγνοια  στη γνώση, τη μοναχική ζωή στη συντροφικότητα , από την ανευθυνότητα στην υπευθυνότητα, από την ανωριμότητα στη συναισθηματική ωριμότητα. Η σχέση που αναπτύσσει η αλεπού με το Μικρό Πρίγκιπα δεν έχει στοιχεία συμφέροντος και αποτελεί πρότυπο για όλες τις ανθρώπινες σχέσεις. Ο τρόπος ζωής και σκέψης της αλεπούς είναι αντίθετος από του σύγχρονου ανθρώπου και η ίδια θεωρεί ότι οι άνθρωποι πρέπει να συνδέονται με βαθιά αγάπη και ψυχική επαφή για να είναι ευτυχισμένοι. Χρησιμοποιώντας τις γνώσεις και την εμπειρία της οδηγεί βήμα βήμα τον πρίγκιπα στην ενηλικίωση και κοινωνικοποίησή του.

Τριαντάφυλλο
   Τα τριαντάφυλλα συμβολίζουν την ομορφιά, που αρχικά μας γοητεύει, αλλά δεν είναι δυνατή από μόνη της να μας συγκινήσει, γιατί δεν την έχουμε κάνει δική μας, δεν την έχουμε ημερώσει. Το ένα και μοναδικό τριαντάφυλλο του μικρού πρίγκιπα συμβολίζει την ομορφιά εκείνη που μας συγκινεί προσωπικά πιο πολύ απ’ όλες, το αγαπημένο μας πρόσωπο με το οποίο μας δένουν ξεχωριστές στιγμές και κοινές εμπειρίες
  Η παρουσία του μοναδικού τριαντάφυλλου σε ολόκληρο το έργο είναι πολύ σημαντική αν και παρουσιάζεται μόνο σε μερικές σελίδες. Ο εγωιστικός του χαρακτήρας με τις παραξενιές και τις απαιτήσεις οδηγούν το Μικρό Πρίγκιπα στην απόφαση να εγκαταλείψει τον πλανήτη του και να περιπλανηθεί στο σύμπαν. Ταυτόχρονα, η νοσταλγία του μικρού πρίγκιπα για το δικό του, «μοναδικό» τριαντάφυλλο,είναι η αιτία της επιθυμίας του για επιστροφή. Η επιλογή του λουλουδιού να είναι τριαντάφυλλο ίσως να συνδέεται και με το συμβολισμό του ως το λουλούδι της αγάπης. Αυτό το λουλούδι έχει ανθρώπινα χαρακτηριστικά: μειονεκτήματα και πλεονεκτήματα (ομορφιά αλλά και αγκάθια). Με σημείο αναφοράς το λουλούδι, ο μικρός πρίγκιπας αντιλαμβάνεται ότι «την ουσία δεν την βλέπουν τα μάτια» και ότι η αγάπη στηρίζεται στην υπευθυνότητα για τον άλλο.
`Οταν ο μικρός πρίγκιπας πρωτοαντίκρισε τα χιλιάδες τριαντάφυλλα του τριανταφυλλόκηπου δάκρυσε γιατί κυριεύθηκε από βαθιά πίκρα και απογοήτευση. Νόμιζε πως το δικό του τριαντάφυλλο ήταν μοναδικό, ξεχωριστό. Ξαφνικά ανακάλυψε πως υπάρχουν χιλιάδες άλλα σαν και αυτό. Το τριαντάφυλλο του για το οποίο ήταν περήφανος ήταν ένα κοινό λουλούδι.
Η απογοήτευση του όμως θα μετατραπεί σε χαρά όταν αργότερα θα μάθει ότι καθετί είναι μοναδικό όταν το γνωρίσουμε καλύτερα, όταν αναπτύξουμε δεσμούς μ’ αυτό και ανθίσει η αγάπη.
Τα πολλά τριαντάφυλλα που αντικρύζει ο Μικρός Πρίγκιπας και κλονίζουν το συναισθηματικό δεσμό με το δικό του τριαντάφυλλο,  συμβολίζουν όλους τους ανθρώπους γύρω μας οι οποίοι φαίνονται ίδιοι και αδιάφοροι. Αυτός που ξεχωρίζει ανάμεσά τους είναι ο φίλος μας που η μοναδικότητά του συμβολίζεται από το τριαντάφυλλο στον πλανήτη του Μικρού Πρίγκιπα. («Αφού είναι αυτό που έβαλα κάτω από τη γυάλα.
 Αφού είναι αυτό που προστάτεψα με το παραβάν. Αφού είναι αυτό που του σκότωσα τις κάμπιες (εκτός από τις δυο ή τρεις, για να γίνουν πεταλούδες). Αφού είναι αυτό που τ' άκουσα να παραπονιέται ή να κομπάζει ή καμιά φορά και να σωπαίνει. Αφού είναι αυτό το δικό μου τριαντάφυλλο.») Ο φίλος μας, το δικό μας «τριαντάφυλλο» , είναι αυτός με τον οποίο σταδιακά διαμορφώσαμε μία στενή σχέση αγάπης και ψυχικής επικοινωνίας. Αυτά τα στοιχεία είναι που τον κάνουν να διαφέρει από τους υπόλοιπους ανθρώπους, από τα υπόλοιπα «τριαντάφυλλα». Η αγάπη νοηματοδοτεί τις σχέσεις και χαρίζει τη μοναδικότητα στην ύπαρξη του ανθρώπου. Μέσω αυτής της υπέροχης οδού πραγματώνεται η ευτυχία.

Το ημέρωμα: Σημαίνει « να δημιουργείς δεσμούς» όπως εξηγεί η αλεπού. Πρόκειται για τη μύηση στους κανόνες και στην ομορφιά της κοινωνικής ζωής. Χρειάζεται υπομονή και μέθοδο γιατί είναι η σταδιακή προσέγγιση κάποιου και η γνωριμία με αυτόν.(« Ο καιρός που έχασες για το τριαντάφυλλό σου είναι που το κάνει να έχει τόση σημασία»). Το ημέρωμα οδηγεί στην πραγματική φιλία χωρίς ιδιοτέλεια αποτελεί την προϋπόθεσή της. Πριν το ημέρωμα, όλα φαίνονται ίδια,  όλα «τα τριαντάφυλλα» είναι πανομοιότυπα δηλαδή όλοι οι άνθρωποι φαίνονται ίδιοι, η ζωή είναι βαρετή και χωρίς νόημα.  Μετά το ημέρωμα, νιώθεις απόλυτη ανάγκη για τον άλλο και είναι πια για σένα μοναδικός στον κόσμο.( «Αν όμως με ημερώσεις, ο ένας θα έχει την ανάγκη του άλλου. Για μένα εσύ θα είσαι μοναδικός στον κόσμο. Για σένα εγώ θα είμαι μοναδική στον κόσμο...»). Η ζωή αποκτά νόημα και ομορφιά.(« Αν με ημερώσεις όμως, η ζωή μου θα είναι σαν ηλιόλουστη.») Όταν ημερώσεις κάποιον, γίνεσαι υπεύθυνος γι’ αυτόν.  («Απ' εδώ κι εμπρός θα είσαι για πάντα υπεύθυνος για εκείνο που έχεις ημερώσει. Είσαι υπεύθυνος για το τριαντάφυλλό σου..»). Αυτό είναι και το μυστικό της αλεπούς. Ημερώνω σημαίνει δημιουργώ δεσμούς. Η φιλική σχέση είναι  μία εσωτερική , ψυχική ανάγκη του ανθρώπου για επικοινωνία , για ουσιαστική επαφή, για στενούς και ακλόνητους  δεσμούς. ( «γυρεύω τους ανθρώπους»).

« Οι άνθρωποι έχουν τουφέκια» : άγρια δραστηριότητα του ανθρώπου, ο πόλεμος ( ο ίδιος ο συγγραφέας είναι θύμα του πολέμου). Ο άνθρωπος είναι εχθρός της αλεπούς. Αυτό δεν την εμποδίζει όμως να επιζητήσει τη φιλία του πρίγκιπα. Πανανθρώπινο αντιπολεμικό μήνυμα: κανείς δεν είναι πραγματικά εχθρός κανενός, οι ανθρώπινες σχέσεις μπορούν να δομηθούν ακόμα και ανάμεσα σε προαιώνιους εχθρούς που στερεότυπα , προκαταλήψεις , ρατσισμός και πεπαλαιωμένες διχόνοιες τους εμπόδιζαν μέχρι τώρα να δημιουργήσουν δεσμούς. Για παράδειγμα μία φιλία μεταξύ ενός Τούρκου και ενός Έλληνα, ενός ντόπιου και ενός ξένου, ενός λογικού και ενός «αλαφροϊσκιωτου».
« Οι άνθρωποι δεν έχουν πια καιρό να γνωρίσουν τίποτα. Τ' αγοράζουν όλα έτοιμα στα εμπορικά. Καθώς όμως δεν υπάρχουν εμπορικά που πουλάνε φίλους, οι άνθρωποι δεν έχουν πια φίλους.» Υπαινιγμός στην απληστία του ανθρώπου και την αλλοτρίωσή του, που πιστεύει ότι όλα μπορεί να τα αγοράσει ακόμα και τη φιλία.

Έρημος
Η επιλογή του σκηνικού στη γη συνδέεται με την περιπέτεια του συγγραφέα στην έρημο της Λιβύης μετά την πτώση του αεροπλάνου του. Η απόφαση του να υιοθετήσει το σκηνικό αυτό μπορεί να συνδέεται άμεσα με τα μηνύματα που θέλει να μεταδώσει στους αναγνώστες.Η έρημος μπορεί να συμβολίζει την κυριαρχία της μοναξιάς. Σε τέτοιες  στιγμές η ζωή αποκτά μουντά και μονότονα χρώματα και αναζητούμε τη χαρά όπως ακριβώς αναζητούμε το νερό στην έρημο. Η σωτηρία έρχεται μόνο μέσα από την αναζήτηση του ίδιου μας του εαυτού. Αν πετύχουμε σ’ αυτήν την αναζήτηση, τότε θα μπορέσουμε να οδηγηθούμε έξω από την έρημο της ψυχής μας.



                                                                             Η ΦΙΛΙΑ

                                                       

                               
  Είναι το αποτέλεσμα του ημερώματος. Τα βασικά της γνωρίσματα, όπως προκύπτουν από το κείμενο, είναι:
α. η μοναδικότητα
β. ο ισχυρός ψυχικός δεσμός
γ. η αφοσίωση
δ. η αυτοθυσία
ε. η ευθύνη
  Η αλεπού περιγράφει τη δυσάρεστη κατάσταση του σύγχρονου ανθρώπου, όσον αφορά τη φιλία: οι άνθρωποι δεν έχουν πια καιρό να γνωρίσουν φίλους.
    Στις σημερινές κοινωνίες των μεγαλουπόλεων οι άνθρωποι δεν επικοινωνούν πια ουσιαστικά μεταξύ τους και δε συνδέονται με δεσμούς φιλίας λόγω του σύγχρονου τρόπου ζωής, της έλλειψης ελεύθερου χρόνου και της καχυποψίας. Σήμερα κυριαρχεί η πίστη στα υλικά αγαθά που παραμερίζει την ανάγκη για βαθιά ψυχική επαφή. Αν η φιλία ήταν υλικό αγαθό ίσως ήταν ευκολότερο να αποκτηθεί. Γι’αυτό με ειρωνική, πικρή και σαρκαστική διάθεση διαπιστώνει: «« Οι άνθρωποι δεν έχουν πια καιρό να γνωρίσουν τίποτα. Τ' αγοράζουν όλα έτοιμα στα εμπορικά. Καθώς όμως δεν υπάρχουν εμπορικά που πουλάνε φίλους, οι άνθρωποι δεν έχουν πια φίλους.»

 Ποιος θεωρείται καλός φίλος; Ποια πρέπει να είναι τα χαρακτηριστικά του ;
1. Να είναι μοναδικός για εμάς: « εσύ θα είσαι μοναδικός στον κόσμο»
2. Ο συναισθηματικός δεσμός: ο ένας έχει την ανάγκη του άλλου ( ψυχική επαφή).
3. Πλήρης αφοσίωση: όπως περιποιήθηκε το τριαντάφυλλό του ο πρίγκιπας. Ίσως χρειαστεί να αυτοθυσιαστεί ( δεν μπορεί κανείς να πεθάνει για το χατήρι σας).
4. Είμαστε πάντα υπεύθυνοι για την πορεία των φίλων μας: Τους σκεφτόμαστε και τους νοιαζόμαστε («θα είσαι υπεύθυνος για εκείνο που έχεις ημερώσει»)
5. Το αποτέλεσμα της φιλίας: χωρίς φιλία η ζωή είναι μονότονη. Η φιλία προσφέρει χαρά, ομορφιά στη ζωή, αγωνία, λαχτάρα, ικανοποίηση, πληρότητα.
Το μυστικό της αλεπούς (≪μόνο με την καρδιά βλέπεις καλά- Την ουσία δεν τη βλέπουν τα μάτια≫.)
-          το αποκαλύπτει στο μικρό πρίγκιπα τη στιγμή του αποχωρισμού τους
-          μόνο με την καρδιά, δηλαδή την αγάπη, μπορούμε να πλησιάσουμε κάποιον, να τον γνωρίσουμε και να γίνουμε φίλοι
-          με τα μάτια και γενικότερα απλά τις αισθήσεις, δεν μπορούμε να γνωρίσουμε την πραγματικότητα
-          την αληθινή ουσία των πραγμάτων τη γνωρίζουμε με την ψυχή
-          μόνο με την καρδιά μπορείς να αγαπήσεις αληθινά
-          ο χρόνος που αφιερώνει κανείς για να φροντίσει και να γνωρίσει το αγαπημένο πρόσωπο είναι αυτός που το κάνει μοναδικό
 Είναι σημαντικό λοιπόν  να αντιλαμβάνεται κανείς τα πράγματα γύρω του με την καρδιά και την ψυχή, χωρίς να παρασύρεται από όσα απλά βλέπει. Η δυνατότητα να βλέπει κανείς πέρα από την ύλη , πέρα από τα δεδομένα, αποτελεί για το συγγραφέα σημαντικό στοιχείο της ζωής των ανθρώπων. Τα πράγματα που αξίζουν βρίσκονται κρυμμένα και επειδή οι άνθρωποι έχουν εμπιστοσύνη στο τι βλέπουν, αυτό τους οδηγεί σε λανθασμένα  συμπεράσματα. Αυτή η σημαντική ικανότητα θα μας βοηθήσει να δούμε την πραγματική ομορφιά ακόμη και στα πιο συνηθισμένα πράγματα.


Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ
(«Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας», Β` Γυμνασίου, σελ. 125)
1. Γιατί ο μικρός πρίγκιπας έκλαψε, όταν είδε τα τριαντάφυλλα;
`Οταν ο μικρός πρίγκιπας αντίκρισε τα χιλιάδες τριαντάφυλλα του τριανταφυλλόκηπου δάκρυσε γιατί κυριεύθηκε από βαθιά πίκρα και απογοήτευση. Νόμιζε πως το δικό του τριαντάφυλλο ήταν μοναδικό, ξεχωριστό. Ξαφνικά ανακάλυψε πως υπάρχουν χιλιάδες άλλα σαν και αυτό. Το τριαντάφυλλο του για το οποίο ήταν περήφανος ήταν ένα κοινό λουλούδι.
Η απογοήτευση του όμως θα μετατραπεί σε χαρά όταν αργότερα θα μάθει ότι καθετί είναι μοναδικό όταν το γνωρίσουμε καλύτερα, όταν αναπτύξουμε δεσμούς μ’ αυτό και ανθίσει η αγάπη.
2. “Δε γνωρίζει κανείς παρά τα πράγματα που ημερώνει”. Τι σημαίνει αυτή η φράση; Τι είναι το “ημέρωμα” και πώς γίνεται;
Η φράση αυτή σημαίνει ότι δεν μπορούμε να γνωρίσουμε σε βάθος ένα πρόσωπο παρά μόνο μέσα από μια βαθιά και ειλικρινή σχέση και γνωριμία. Αυτήν ακριβώς τη σημασία έχει το ημέρωμα. `Οταν πλησιάζουμε με αγάπη και αγαθή διάθεση ένα πρόσωπο και υπάρξει αλληλογνωριμία, σίγουρα θα ξεπηδήσουν αμοιβαία αισθήματα εκτίμησης και σεβασμού. Κι ακόμα θα διαπιστώσουμε ότι το κάθε άτομο έχει μια ιδιαιτερότητα, μια μοναδικότητα για την οποία αξίζει να το προσέξουμε και να το αγαπήσουμε. Για να γίνει αυτό το “ημέρωμα” χρειάζεται χρόνος, έτσι ώστε αυτός που ημερώνει και αυτός που ημερώνεται να περάσουν μαζί χαρές και στεναχώριες. Αντίθετα εάν διατηρηθεί απόσταση, τότε οι άνθρωποι παραμένουν άγνωστοι και ξένοι μεταξύ τους και ο καθένας αισθάνεται μοναξιά έστω και μέσα στην πολυκοσμία.
3. Τι εντύπωση κάνουν στο μικρό πρίγκιπα τα τριαντάφυλλα στην αρχή και τι εντύπωση μετά τη γνωριμία του με την αλεπού; Τι μεσολάβησε;
Στην αρχή όταν ο μικρός πρίγκιπας βλέπει τα τριαντάφυλλα, ξαφνιάζεται και δακρύζει γιατί είναι εντελώς όμοια με το δικό του. Νόμιζε ότι το δικό του τριαντάφυλλο ήταν ένα λουλούδι μοναδικό και ξεχωριστό. Μόλις λοιπόν ανακαλύπτει ότι υπάρχουν χιλιάδες λουλούδια σαν το δικό του πικραίνεται και απογοητεύεται, γιατί καταλαβαίνει ότι το δικό του τριαντάφυλλο ήταν ένα κοινό λουλούδι.
Μετά τη γνωριμία του με την αλεπού βλέπει τα άλλα τριαντάφυλλα όμορφα μεν αλλά άδεια και χωρίς ενδιαφέρον. Η αλλαγή αυτή οφείλεται στο ότι η αλεπού τον δίδαξε πως η αξία δεν βρίσκεται στην εξωτερική εμφάνιση αλλά στην καρδιά : “μόνο με την καρδιά βλέπεις καλά. Την ουσία δεν την βλέπουν τα μάτια”. Οι δεσμοί που αναπτύσσονται μέσα από ειλικρινή αγάπη και εκτίμηση προσδίδουν στον καθένα μια μοναδικότητα αφού έτσι ανακαλύπτονται κρυμμένες αξίες που δε φαίνονται επιφανειακά. `Ετσι και το τριαντάφυλλο του μικρού πρίγκιπα, μετά από τους δεσμούς που αναπτύχθηκαν μεταξύ τους, είναι ξεχωριστό.
4. Ποιο είναι το μυστικό της αλεπούς; Να διαβάσετε τους παρακάτω στίχους και να βρείτε αν και πως συνδέονται με το μυστικό:
(α) Αγάπα για να ζήσεις, ζήσε για ν’ αγαπάς (Δ. Σολωμός)
(β) Σκύψε μες το βιβλίο σου μη ζητάς
προβλήματα, ρωτήματα, όλα να τα καταλάβεις.
μόνο την καρδιά σου να ρωτάς μην παύεις (Κ. Παλαμάς)
Το μυστικό της αλεπούς το οποίο ο μικρός πρίγκιπας επανέλαβε για να το θυμάται είναι : “μόνο με την καρδιά βλέπεις καλά. Την ουσία δεν βλέπουν τα μάτια”. Αυτό σημαίνει ότι την ουσία των πραγμάτων και το πραγματικό τους νόημα δεν το βλέπουν τα μάτια του προσώπου, αλλά τα μάτια της ψυχής. Η καρδιά με την αγάπη μπορεί να τα διακρίνει όλα.
Οι στίχοι του Διονύσιο Σολωμού και του Κωστή Παλαμά συνδέονται άμεσα με το μυστικό της αλεπούς. Θα μπορούσε να πει κανείς ότι οι τρεις αυτές απόψεις συμπληρώνουν η μια την άλλη και ότι υπάρχει συνέχεια μεταξύ τους. Η αλεπού υποστηρίζει ότι μόνο με την αγάπη καταλαβαίνει κανείς το νόημα και την ουσία των πραγμάτων. Ο Δ. Σολωμός υποστηρίζει ότι η αγάπη είναι η ουσία της ζωής. Το ότι ζει και υπάρχει ο άνθρωπος αυτό το οφείλει στην αγάπη, γιατί χωρίς αυτή θα ήταν ένα τίποτε. Ο Κ. Παλαμάς συμπληρώνει ότι δεν είναι με το μυαλό αλλά με την καρδιά που μπορούμε να κατανοούμε την ουσία της ζωής.





 

ΠΗΓΕΣ: http://pierfilologia.blogspot.gr/2014/04/blog-post_1900.html
http://www.3gymagni.gr/index.php/sxoleio/b-taxi/neoelliniki-logotexnia-b/item/1019-%CE%BF-%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CF%81%CF%8C%CF%82-%CF%80%CF%81%CE%AF%CE%B3%CE%BA%CE%B9%CF%80%CE%B1%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%B7-%CE%B1%CE%BB%CE%B5%CF%80%CE%BF%CF%8D
http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL105/229/1692,5423/
http://1dim-agrin.ait.sch.gr/edidaskalia/pluginfile.php/96/mod_page/content/6/O_MIKROS_PRIGKIPAS_ebook_Downloaded_from_eBooks4Greeks.gr.pdf ή http://www.24grammata.com/wp-content/uploads/2011/05/A.-Saint-Exup%C3%A9ry-O-Mikros-Prigkipas.pdf
http://el.padlet.com/matoula1974/ljzmt91x9oa5
http://www.pi.ac.cy/pi/files/yap/anakoinoseis/logotexnia/G_A_O_Mikros_pringipas.pdf
http://www.odyssey.com.cy/main/default.aspx?tabID=138&itemID=1061&mid=927
http://alexgger.blogspot.gr/2013/05/blog-post_29.html
και προσωπικές σημειώσεις.

Γλυκό του κουταλιού

  Γλυκό του κουταλιού           Μεγάλο μέρος της ποίησης του Κύπριου ποιητή Κυριάκου Χαραλαμπίδη απηχεί το ιστορικό γεγονός της τουρκικής ει...